φτώχεια και αξιοπρέπεια… κατά Rafael Delgado (μεξικανός συγγραφέας

Ο Rafael Delgado έγραψε την Angelina (novela mexicana) [Ανχελίνα (μεξικανική νοβέλα) το 1893. Το βιβλίο θεωρείται από τα αριστουργήματα της εποχής του:

Ο Ροδόλφος επιστρέφει στη Villaverde έπειτα από χρόνια εσώκλειστος σε κολλέγιο για να συναντήσει τις ηλικιωμένες θείες του. Το πατρικό του, όπου έχουν πεθάνει οι γονείς του, πουλήθηκε όσο έλειπε, για να καλύψουν οι «άγιες γριούλες» τα έξοδα των σπουδών του. Στο νέο φτωχικό σπίτι, βρίσκει την Ανχελίνα, κόρη της γενιάς που σκοτώθηκε στις επαναστάσεις και τις κακουχίες. Έχει έρθει στο σπίτι για να βοηθήσει τις θείες, η μία απ’ τις οποίες είναι βαριά άρρωστη. Οι νέοι ερωτεύονται, αλλά η φτώχεια κάνει την κοινή ζωή  άπιαστο όνειρο. Ανάμεσα στις ερωτικές εξομολογησεις, τις ανασφάλειες και τα διαβάσματα των ευρωπαίων ρομαντικών ποιητών, οι βόλτες του Ροδόλφου στην ορεινή και περιτριγυρισμένη από δάση κωμόπολη δίνουν το προφίλ της μέσα στη πολιτική δίνη του Μεξικού του 19ου αιώνα: πόλη συντηρητική (υποστηρίζει τη μοναρχία) όπου κυριαρχούν το κουτσομπολιό και η κακεντρέχεια, επειδή οι νέοι δεν έχουν επιλογές, όπως θα υποστηρίξει ένας από τους ήρωες. Ο Ροδόλφος δεν μπορεί να συνεχίσει τις σπουδές και μετά από απελπισμένη αναζήτηση εργασίας, μπαίνει γραμματέας στο γραφείο ενός μεγαλοδικηγόρου, που του δίνει μισθό μιζέριας. Η Αγχελίνα αναγκάζεται να φύγει γιατί ο ιερέας πατριός της είναι άρρωστος. Ο Ροδόλφος δεν έχει χρήματα για να πληρώσει άλλη κοπέλα. Ο δικηγόρος δεν θυμάται πάντα να του δώσει τον μισθό κι η συστολή του δεν του επιτρέπει να τον ζητήσει:

Όταν μιλάνε για την υποτιθέμενη ευτυχία των πλουσίων και παινεύουν την αφθονία στην οποία ζουν, τις πολυτέλειες που ξοδεύουν, τις ανέσεις που απολαμβάνουν και την άνεση που τους περιτριγυρίζει, κανείς δεν μπαίνει στον κόπο να υποδείξει το μοναδικό που δίνει στους καλομαθημένους της τύχης την πραγματική υπεροχή σε σχέση μ’ όλους εκείνους που ζουν από το μεροκάματο, κοπιαστικό και κακοπληρωμένο. Όχι! η ζηλευτή τους υπεροχή δεν βρίσκεται στο κοινωνικό κύρος, ούτε στη δημόσια εκτίμηση, που, αν και φαινομενική και ψευδής, είναι ισχυρό στοιχείο ευτυχίας, γιατί με αυτήν όλοι τους υπολογίζουν και τους σέβονται. Ούτε βρίσκεται στην ηρεμία μιας ζωής χωρίς σκοτούρες -που επίσης τις έχουν οι πλούσιοι, μεγάλες και φοβερές,- αλλά στη δύναμη που τους δίνει το χρήμα να αποκλείουν τις προσβολές, να μη ζητούν χάρες από κανέναν, ούτε επιείκεια με τίμημα τον αυτοσεβασμό. Η φτώχεια συνήθως ταπεινώνει το χαρακτήρα, μειώνει το πνεύμα, διαφθείρει την ψυχή, την ισορροπεί στην αθλιότητα, και μόνο πολύ ανώτερα πνεύματα, πνεύματα εξαίρετης δύναμης βγαίνουν άθικτα από τη δοκιμασία. Όταν συνηθίζουμε να συναντάμε κακομοίρηδες, με ψυχές εξαθλιωμένες, για τους οποίους ο σεβασμός είναι λέξη κενή περιομένου, που ακόμη κι αν φτάσει στ’ αυτιά δεν συγκινεί την καρδιά, ούτε κοκκινίζει τα μάγουλα, λέμε «Ψυχή δούλου!» Και χωρίς να το θέλουμε σκεφτόμαστε μια μίζερη ζωή που εξαχροιώνει τον χαρακτήρα και μπασταρδεύει το πνεύμα. Πείτε ό,τι θέλετε! Αυτή η ευγένεια είναι η μόνη ευτυχία των πλουσίων. Για εκείνη, και μόνο για εκείνη, τους θαυμάζει ο κόσμος. Όλο το υπόλοιπο για το οποίο τους φθονεί η μάζα είναι σαν τη ορειχάλκινη κορόνα που στέφει το μέτωπο του κωμικού. Ευγενική αξιοπρέπεια, αξιοζήλευτη αξιοπρέπεια που γλιτώνει τα πιο υψηλά εχέγγυα της καρδιάς!

Βρίσκει δουλειά σε μια φάρμα έξω από τη Villaverde, που ανήκει σ’ έναν επιχειρηματία που απέκτησε τα πλούτη του δουλεύοντας και οι κακουχίες της ζωής δεν τον έκαναν σκληρό και άδικο: ξέρει να δίνει στον καθένα την αξία του. Η κόρη του, η ξανθιά πανέμορφη Γαβριέλα, είναι τέλεια από κάθε άποψη. Στα λογοτεχνικά περιοδικά που έρχονται στο σπίτι, και που τόσο περιφρονεί ο δάσκαλος του Ροδόλφο ο οποίος θεωρεί ότι δεν γράφτηκε τίποτα της προκοπής μετά τη λατινική γραμματεία και τον «στομφωδέστατο» Κικέρωνα, ο Ροδόλφο γνωρίζει τη σύγχρονη μεξικανική λογοτεχνία. Η καθημερινή επαφή με την τέλεια Γαβριέλα αρχίζει να ξεθωριάζει τη μνήμη της Αγχελίνας. Τη μέρα που φτάνει το γράμμα αναγγελίας θανάτου της θείας, φτάνει κι επιστολή της Αγχελίνας: η επαναλαμβανόμενη στο μυθιστόρημα ρήση ότι έχει κλίση για μοναχή επαληθεύεται. Μπαίνει στο τάγμα των Μοναχών του Ελέους, και πηγαίνει μαζί τους στο Παρίσι, μετά την εξορία τους από το Μεξικό, και μετά στην Cochichina (σημερινό Ν. Βιετνάμ). Η Γαβριέλα παντρεύτηκε τον πλούσιο της καρδιάς της, κι ο Ροδόλφο ζει μια άνετη ζωή, χωρίς εξάρσεις, χωρίς ρομαντισμό, αν και συνεχίζει να πιστεύει ότι δεν υπάρχει άλλος ποιητής σαν τον Λαμαρτίνο.

Σημείωση της aqua: επηρεασμένη από τους αγαπημένους Edward Said και Frantz Fanon που διαβάζω αυτόν τον καιρό, θα σημειώσω ότι σ’ όλο το μυθιστόρημα μόνο ένας από τους ήρωες είναι ιθαγενής και συνιστά τη μεξικανική εκδοχή του μπάρμπα-Θωμά: ο Αντρές, ο υπηρέτης που ευεργετήθηκε από τους κυρίους του (τους γονείς του Ροδόλφου), μετά το θάνατό τους κάνει τα εναπομείναντες κυρίους του -τις θείες και το Ροδόλφο- τη μοναδική του οικογένεια την οποία ζει για να υπηρετεί. Κι ενώ ο Ροδόλφος τον θεωρεί μέλος της οικογένειας και θέλει να έχει τη θέση του στο τραπέζι που άλλωστε ο Αντρές πληρώνει, εκείνος, γνωρίζοντας τη θέση του, επιλέγει να κάθεται παράμερα. Περνούν και 2-3 καημένοι χωριάτες ιθαγενείς που φορούν τα καλά τους για να επισκεφτούν το γραφείο του δικηγόρου και να λύσουν έγγειες διαφορές. Το μυθιστόρημα είναι ο κόσμος των λευκών απογόνων των κατακτητών, και οι ιθαγενείς όπου υπάρχουν δεν χαλούν την τάξη: είναι υπηρέτες και πελάτες.

Advertisements
Published in: on Ιανουαρίου 23, 2016 at 01:50  3 Σχόλια  

The URI to TrackBack this entry is: https://sindesimecairo.wordpress.com/2016/01/23/%ce%b7-%cf%86%cf%84%cf%8e%cf%87%ce%b9%ce%b1-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%ce%b1%ce%be%ce%b9%ce%bf%cf%80%cf%81%ce%ad%cf%80%ce%b5%ce%b9%ce%b1-%ce%ba%ce%b1%cf%84%ce%ac-rafael-delgado-%ce%bc%ce%b5%ce%be%ce%b9/trackback/

RSS feed for comments on this post.

3 ΣχόλιαΣχολιάστε

  1. έγγειες, βρε, όχι έγκυες! 🙂
    Μετάφραση απ’ τα αραβικά περιμένω εγώ…

    • χαχα, και να σκεφτείς ότι το σκέφτηκα να μην το κάνω λάθος! Διορθώθηκε!
      (αχ, κι εγώ την περιμένω τη μετάφραση απ’ τ’ αραβικά, καλέ μου Δύτη! ελπίζω να μη με στήσει πολύ!)

  2. Reblogged στις a hairless ape.


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: