λίγα λόγια για την Αίγυπτο

Φαίνεται πως οι επαφές μου, ακόμη και οι λίστες που μου έστελναν ενημερώσεις έχουν σιωπήσει, αλλά και να υπήρχαν ενημερώσεις, εικόνες όπως αυτές του παραπάνω βίντεο μιλούν από μόνες τους. Καμία περαιτέρω ανάλυση δεν χρειάζεται. Ωστόσο θα ήθελα να μοιραστώ την προσωπική μου εμπειρία από ένα χειμώνα που έζησα στην Αίγυπτο (Σεπτ. 2008-Ιούνιος 2009), παρέα με αρκετούς που είχαν χοντρούς φακέλους στην ασφάλεια. Μια εικόνα της Αιγύπτου που δεν λαμβάνεις όταν την επισκέπτεσαι ως τουρίστας, ούτε όταν εργάζεσαι σε χώρους και με κόσμο που δεν είναι οργανωμένος. Υπάρχουν πολλές Αίγυπτοι, και αρκετές από αυτές είναι στους δρόμους, σε μια εξέγερση που προετοιμαζόταν αρκετά χρόνια, που το καθεστώς την πολεμούσε με κάθε μέσο και που ήταν απλά ζήτημα χρόνου.

Θα ξεκινήσω από τη δικτατορία του καθεστώτος Μουμπάρακ που εδώ και ακριβώς 30 χρόνια κυβερνά με τον λεγόμενο «νόμο καταστάσεως εκτάκτου ανάγκης», έναν νόμο πολύ κοντά στους αντιτρομοκρατικούς νόμους που έχουν εισάγει ή επιχειρούν να εισάγουν αρκετά κράτη του «πολιτισμένου, πρώτου κόσμου» και απλά προηγούνταν της εποχής του! Εκτός αυτού του νόμου που επιτρέπει συλλήψεις και κρατήσεις επ΄ αόριστο για όσους θεωρούνται ύποπτοι για τη δημόσια ασφάλεια, καταργεί άρθρα του αιγυπτιακού συντάγματος, επιτρέπει τη λογοκρισία και τον έλεγχο των ΜΜΕ, και άλλα ενδιαφέροντα, ο Μουμπάρακ είχε τη δυνατότητα όλα αυτά τα χρόνια να δημιουργήσει ένα στρατό από διαφορετικά σώματα ασφαλείας που ανέπτυξαν εξαιρετικά περίτεχνες μεθόδους παρακολούθησης (παλιότερη σχετική ανάρτηση για τα σώματα ασφαλείας και νόμο εκτάκτου ανάγκης).

Όσοι είχαν φωνή διαμαρτυρίας, φωνή επίκρισης, αντιμετώπιζαν τον κίνδυνο εξαφάνισης.

Το Φλεβάρη του 2008, που βρισκόμουν στο Κάιρο, συνελήφθη ένα παλικαράκι 23 χρονών, ή μάλλον σχεδόν τον απήγαγε η αστυνομία έξω από το σπίτι του. Το παλικαράκι είχε διαπράξει το έγκλημα να κατακρίνει την πολιτική του Μουμπάρακ από το μπλογκ του, σχετικά με τον πόλεμο στη Γάζα. Κρατήθηκε για 1,5 μήνα σε άγνωστο μέρος και απελευθερώθηκε μετά από σημαντική κινητοποίηση.

Οι ξένοι που συμμετείχαν σε πολιτικές εκδηλώσεις είτε εξορίζονταν είτε, συχνότερα, δεν τους επιτρεπόταν η επανείσοδός τους στη χώρα. Το τελευταίο ήταν πολύ πιο αποτελεσματική μέθοδος, καθώς δεν μπορούσε να προκαλέσει καμία διαμαρτυρία.

Τον ίδιο μήνα (Φεβ. 2008) διάφοροι φίλοι και γνωστοί έκαναν το απονεννοημένο βήμα να ξεκινήσουν μια πορεία μέχρι τη Ράφα, τη συνοριακή πόλη πριν τη Γάζα, διαμαρτυρόμενοι για την ουσιαστική υποστήριξη της Αιγύπτου προς το Ισραήλ στον τότε πόλεμο στη Γάζα. Στην πορεία συμμετείχαν γύρω στα 15 άτομα, στην πλειοψηφία τους ξένοι. Λίγα χιλιόμετρα έξω από το Κάιρο συνελλήφθηκαν όλοι και μετά από μερικές ώρες αφέθηκαν ελεύθεροι, εκτός από έναν, με τον οποίο είχαμε έντονη και αμοιβαία αντιπάθεια, και οποίος κρατήθηκε σε άγνωστο μέρος μέχρι που αφέθηκε ελεύθερος έπειτα από έντονη κινητοποίηση. Οι περισσότεροι από τους ξένους που συμμετείχαν δεν κατάφεραν να ξαναμπούν στη χώρα.

Οι διαδοχικές επανεκλογές του Μουμπάρακ κατέστησαν δυνατές μετά από αλλαγές στο σύνταγμα που περιόριζε τη δυνατότητα επανεκλογής προέδρων, καθώς και ξεδιάντροπη εκλογική νοθεία.

Στην τελευταία εκλογική αναμέτρηση, ο φίλος μου Κ. ήταν παρατηρητής της διαδικασίας εκ μέρους μιας μη κυβερνητικής οργάνωσης ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε ένα εκλογικό κέντρο, μιας λαϊκής γειτονιάς που αναμενόταν να βγάλει σε σημαντικό ποσοστό ένα αριστερό κόμμα το όνομα του οποίου δεν θυμάμαι. Σε κάποια φάση μπήκε μέσα μια ομάδα φουσκωτών και με πυροβολισμούς στον αέρα και εκτόξευση καρεκλών απήγαγε την κάλπη.

Έτσι λοιπόν κατάφερε το καθεστώς Μουμπάρακ να κυβερνήσει 30 χρόνια. Όσο όμως πιο περίτεχνη γινόταν η καταπίεση και η καταστολή τόσο πιο εκλεπτυσμένη εξελισσόταν η αντίσταση. Τα πάντα οργανώνονταν μυστικά, η πληροφορία διακινούνταν κωδικοποιημένη, η δράση χτυπούσε και έφευγε.

Εδώ διαβάστε μια παλιότερη ανάρτηση για τη διοργάνωση μιας διαμαρτυρίας μπροστά στην ισραηλινή πρεσβεία.

Και όσο πιο έντονη ήταν η καταστολή, τόσο η αντίσταση ριζοσπαστικοποιούνταν. Στις συζητήσεις που παραβρέθηκα με όλα αυτά τα παιδιά με τους χοντρούς φακέλους στην ασφάλεια, και όλους αυτούς τους ξένους που απειλούνταν με απέλαση, η λογική ήταν απλή: δεν υπάρχει άλλος δρόμος. Η λέξη «αξιοπρέπεια», που χρησιμοποιείται έντονα στο μεξικανικό λόγο αντίστασης, δεν υπάρχει στον αιγυπτιακό, αλλά ακριβώς γι΄αυτό αγωγιζόταν ο κόσμος χωρίς να του δίνει όνομα: για μια ζωή με αξιοπρέπεια.

Πολλές φορές άκουσα από στόματα ατόμων που θεωρούσα απολιτίκ σοβαρές αναλύσεις για το αδιέξοδο μιας γενιάς χωρίς μέλλον, που δούλευε με 50 ευρώ το μήνα, με συγκρουσιακή σχέση με τη θρησκεία και την παράδοση. Μια σύγκρουση που εκφραζόταν με τις προγαμιαίες σχέσεις σε μια χώρα όπου αυτό θεωρείται αμαρτία. Μια απελπισία που πνιγόταν στα σύννεφα χασίς (μαύρου για την ακρίβεια) που καταναλώνονταν από τον ήλιο μέχρι τ΄ αστέρια.

Η εξέγερση στη Μαχάλλα τον Απρίλη του 2008, όταν οι κλωστεργάτες άρχισαν απεργία διαμαρτυρόμενοι για τους χαμηλούς μισθούς και την αύξηση των τιμών βασικών τροφίμων δεν είχε επιτυχία. Συγκέντρωσε την υποστήριξη του συνόλου των ακτιβιστών της Αιγύπτου και χτυπήθηκε άγρια από την αστυνομία. Διήρκησε μόνο λίγες μέρες. Όμως ο τρόπος που έμεινε στη μνήμη και, μαζί με τους τρεις νεκρούς της, μετατράπηκε σε σύμβολο αντίστασης, ήταν δηλωτικό της φλόγας που σιγόκαιγε. Την επόμενη χρονιά, που ήμουν στο Κάιρο, οργανώνονταν κινητοποιήσεις για την επέτειο. Οι συλλήψεις άρχισαν ένα μήνα πριν και ισχυρή καταστολή κατόρθωσε να τρομοκρατήσει τους επίδοξους διαδηλωτές. Ήταν σαφές όμως σε όλους ότι η μη συμμετοχή ήταν στρατηγική κίνηση επιβίωσης και δεν εξέφραζε την πραγματική επιθυμία του κόσμου.

Εκτός από τους διαμαρτυρόμενους αριστερών-αναρχικών φρονημάτων, την καταστολή του καθεστώτος δεχόταν και το αυξανόμενο μουσουλμανικό ρεύμα. Οι Αδελφοί Μουσουλμάνοι, μια εξτρεμιστική πολιτικοθρησκευτική οργάνωση-κόμμα, με πολύ σημαντική επιρροή, είναι εκτός νόμου και τα μέλη της συλλαμβάνονται. Η οργάνωσή της μοιάζει ίσως με οργάνωση παραστρατιωτικών ομάδων και η αφοσίωση των μελών της είναι παραδειγματική. Η επιρροή της γινόταν εμφανής με τη διοργάνωση εντυπωσιακών διαδηλώσεων, που την περίοδο που ήμουν στην Αίγυπτο έπαιρναν το χαρακτήρα υποστήριξης στους αδεφρούς Παλαιστινίους στη διάρκεια του πολέμου, καταδικάζοντας την κυβέρνηση Μουμπάρακ για τη συνέχιση του αποκλεισμού. Αρκετές φορές μετά την προσευχή της Παρασκευής, η ισχυρή καταστολή δεν κατάφερνε να συγκρατήσει την οργή του κόσμου που ξεχυνόταν από τα κεντρικά τζαμιά, ενισχυμένη από τους πύρηνους λόγους μουφτήδων, που συχνά ανήκαν στην οργάνωση.

Για τους πιο απλούς ανθρώπους, χωρίς εξτρεμισμούς και αριστερά πολιτικά φρονήματα, ο απλός λόγος περί δικαιοσύνης του Θεού δίνει το δικαίωμα διαμαρτυρίας ενάντια σε έναν ηγέτη και νομιμοποιεί τον αγώνα για την ανατροπή του, όταν αυτός δεν εξασφαλίζει στους πολίτες του την καθημερινή επιβίωση και δεν ακολουθεί το νόμο του Θεού. Και η οικονομική κατάσταση στην Αίγυπτο, με τη συνεχή αύξηση των τιμών σε βασικά αγαθά και με την επιδείνωση του συστήματος υγείας, είχε απονομιμοποιήσει προ πολλού την εξουσία του Μουμπάρακ που συνεχιζόταν μόνο με την υποστήριξη της Δύσης, τις ισχυρές κατοχικές δυνάμεις ασφαλείας, την καταστολή, την τρομοκράτηση, τη νοθεία και, ίσως, τις πελατειακές σχέσεις που είχε καταφέρει να κτίσει όλα αυτά τα τριάντα χρόνια. Επιπλέον, η επιμονή του σε ένα λαϊκό καθεστώς, ερχόταν συχνά σε σύγκρουση με το αυξανόμενο θρησκευτικό φρόνημα των πολιτών του. Η Αίγυπτος ήταν καζάνι που έβραζε και η έκρηξή της ήταν ζήτημα χρόνου…

Άντε και στα δικά μας!

Φωτογραφίες

  • Πάρα πολλές. Εδώ και εδώ θα βρείτε τις φωτογραφίες του Hossam el Hamalawi (βλ. παρακάτω). Μου τις έστειλε για ελεύθερη χρήση και διακίνηση με την παράκληση να συνοδεύονται από το όνομά του.

Ενημέρωση (30 Γενάρη και στην Αίγυπτο ξανάρχισαν να μπλογκάρουν):

  • στα ελληνικά από την Enfant de la Haute Mer που κάνει εξαιρετική δουλειά με ανταποκρίσεις από τα ξένα μέσα.
  • στα αγγλικά από το  arabist.net μια πολύ αξιόλογη ομάδα που ποστάρει από τα κάτω. Επίσης παραπέμπω στο σημερινό.
  • στα αγγλικά επίσης 3arabawy, από τον Hossam el Hamalawi, με τον οποίο διαφωνούμε σε πολλά πράγματα, αλλά τον εκτιμώ βαθύτατα ως ακτιβιστή.
  • στα αγγλικά τα εξαιρετικά άρθρα από το μπλογκ της Sarah Carr, δημοσιογράφου στην Daly News Egypt. Αυτή και ο Hossam πραγματικά δεν ξέρω πώς είναι ζωντανοί ακόμη. Επίσης παραπέμπω στο σημερινό ποστ.
  • στα αγγλικά την αριστερή αιγυπτιακή εφηρίδα al-Masry al-Youm, που στα Δεκεμβριανά είχε κάθε μέρα άρθρα και φωτογραφίες στο εξώφυλλο.
  • και την αγγλική έκδοση του al-Jazeera.
Advertisements
Published in: on Ιανουαρίου 29, 2011 at 22:41  16 Σχόλια  

The URI to TrackBack this entry is: https://sindesimecairo.wordpress.com/2011/01/29/%ce%bb%ce%af%ce%b3%ce%b1-%ce%bb%cf%8c%ce%b3%ce%b9%ce%b1-%ce%b3%ce%b9%ce%b1-%cf%84%ce%b7%ce%bd%ce%b1%ce%af%ce%b3%cf%85%cf%80%cf%84%ce%bf/trackback/

RSS feed for comments on this post.

16 ΣχόλιαΣχολιάστε

  1. Ενδιαφέρουσα ανταπόκριση…Και να σκεφτείς πως η χώρα αυτή είναι δίπλα στην Ελλάδα, μα δεν ήξερα την κατάσταση μέχρι που έγινε αυτή η έκρηξη… Και στα δικά μας!!

  2. […] λίγα λόγια για την Αίγυπτο, από την Aqua […]

  3. robopsychologist όπως τα λες είναι τα πράγματα. Οι αποστάσεις είναι μια πολιτική και όχι γεωγραφική διάσταση. Η Κρήτη είναι πιο κοντά στην Αφρική από ό,τι στον Πειραιά…

    Βισκ σ’ ευχαριστώ για το βίντεο. Έχω γίνει χαζοσυναισθηματική τα τελευταία χρόνια και θα τ’ ομολογήσω ότι έβαλα τα κλάματα…

    Συμπλήρωσα στο ποστ πηγές ενημέρωσης για όποιον ενδιαφέρεται.

  4. aqua, ευχαριστούμε.
    Να σου μεταφέρω ένα (καλοπροαίρετο, θα έλεγα, παρά τον αντίθετο αυτοχαρακτηρισμό) σχόλιο από το μπαζ, αν θες να πεις κάτι:

    …και το ποστ τελειώνει: «άντε και στα δικά μας»

    Χρειάζεται (ίσως…) διευκρίνηση η ευχή. Γιατί εγώ που είμαι κακοπροαίρετος καταλαβαίνω 92 νεκρούς και 2000 τραυματίες [είμαι βέβαιος ότι δεν εννοούσε αυτό, αλλά πάντα εντυπωσιάζομαι όταν δεν συνειδητοποιεί κάποιος τι ακριβώς εύχεται].

    • ναι, το είδα! Δεν ξέρω αν υπάρχει νόημα στη ζωή χωρίς αξιοπρέπεια. Δεν ξέρω αν υπάρχει πιο γλυκός θάνατος από αυτόν που πεθαίνει για να ζήσει (για να χρησιμοποιήσω τα λεκτικά σχήματα των ζαπατίστας). Δεν θέλει κουράγιο να σκοτωθείς σ’ αυτές τις περιστάσεις. Κουράγιο θέλει να γυρίσεις στα σκατά που ήσουν.

      Βέβαια δεν είχα αυτό κατά νου όταν έγραφα την ευχή. Και στην επανάσταση σε πιο ελληνικό πλαίσιο εννοούσα..! Αλλά θαρρώ πως δεν υπάρχει εξέγερση ή επανάσταση αναίμακτη, ή τουλάχιστον, ακόμη κι αν δεν έχει θύματα, αυτοί που βγαίνουν στους δρόμους, θαρρώ πως ναι, είναι έτοιμοι για όλα.

      • Και πριν την εξέγερση υπήρχαν νεκροί, τραυματίες, βασανιστήρια. Αλλά δεν μας λέγανε πόσοι. Δεν μπορούσε καμία κάμερα να καταγράψει τι γινόταν στους αντιφρονούντες. Η βία αυτή φρόντιζαν να είναι για μας αόρατη
        . Σε αντίθεση με την προφανή βία αυτής της έκρηξης, που ξεχύθηκε έξω από τα κελιά των κρατητηρίων, έγινε ορατή σε μας, πολύ προφανής για να αγνοηθεί…Μόνο που τώρα υπάρχει αυτό που λες: αξιοπρέπεια…

  5. Σε ευχαριστούμε πολύ που μοιράζεσαι αυτές τις εμπειρίες με τους υπόλοιπους aqua μου. Πάντως, πιστεύω ότι απέχουμε παρασάγγες από μαζικές κινητοποιήσεις. Βλέπεις, οι δυτικές κοινωνίες διατηρούν ως κόρην οφθαλμού μια επίφαση δημοκρατίας που μάλλον οδηγεί σε συντηρικοποίηση τις μάζες που δυσφορούν, παρά σε ριζοσπαστικές εκδηλώσεις.

  6. Να προσθέσω κι εγώ ένα λινκ για ενημέρωση:

    http://www.occupiedlondon.org/cairo/

    Ναι, και στα δικά μας!

  7. Robopsychologist η αλήθεια είναι πως δεν στοιχεία για τα δελτία ειδήσεων, αλλά όποιος ενδιαφερόταν μπορούσε να μάθει τι γίνεται, καθώς πολλοί αιγύπτιοι μπλόγκερς στα αγγλικά. Το twitter εγώ το έμαθα στην Αίγυπτο όπου χρησιμοποιείται ευρύτατα για την κάλυψη κινητοποιήσεων. Οπότε δεν είναι ότι υπήρχε κάτι κρυφό.

    Mindkaiser, θα συνεχίσω να ελπίζω…

    Υπορεαλισμέ, ευχαριστούμε για το λινκ! Βλέπω ελπίζεις κι εσύ…

    Δύτη τώρα επανήλθα σε ίντερνετ, οπότε δεν έχω παρακολουθήσει. Αν έφτασε ο στρατός να στηρίζει τους διαδηλωτές, οι μέρες του Μουμπάρακ είναι μετρημένες. Ελπίζω μόνο να φύγει πριν την μεσημεριανή προσευχή της Παρασκευής που θα ξεχυθεί ο κόσμος από τα κεντρικά τζαμιά, φορτωμένος από τα αντικυβερνητικά κηρύγματα των μουφτήδων και θα γίνει χαμός!!

  8. […] 1.- λίγα λόγια για την Αίγυπτο […]

  9. Τα έβαλα και στο κυρίως κείμενο, αλλά τα βάζω κι εδώ:
    φωτογραφίες του Hossam el Hamalawi από το εξεγερμένο Κάιρο:

    'The Will of The Egyptian People is above you Mubarak'
    The Battle for Lazoughli Square محاولات الزحف على وزارة الداخلية

    Μου τις έστειλε για ελεύθερη διακίνηση και χρήση με την παράκληση να συνοδεύονται από το όνομά του.

  10. άντε πάλι με τα παλιά ποστ!
    🙂

    • Ναι ρε γαμώτο! Είδα ότι μπαίνει κόσμος και το διαβάζει (ο Δύτης μού κάνει παραπομπές), και το ξαναδιάβασα κι εγώ κι είχα γράψει το «κράτη» ως «κράτοι»! Να μην το διόρθωνα; Δεν ξέρω πώς μπορώ να το σταματήσω να μην τα ξαναστέλνει…

      • ούτε κι εγώ ξέρω.. έχω εγκαταστήσει το feedly.com και σε βλέπω από εκεί.
        σε φιλώ


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: