στο χαμάμ

Είχα πει στην καλή μου γειτόνισσα ότι θα ήθελα να πάω μαζί της σε χαμάμ. Δεν της αρέσει γιατί έχει πολλή ζέστη, αλλά για πάρτη μου…

Χτες λοιπόν μου έστειλε μήνυμα: την επομένη στο χαμάμ στις 7. Ωραία! Θα έκανα τη δουλειά μου το πρωί, θα τραβούσα και μια ξούρα στο γρασίδι των ποδιών μου και μετά χαμάμ!

Γύρω στις 9:30 χτύπησε η πόρτα μου. Ήλπιζα ότι είναι εκείνο το βιβλίο που περιμένω από την Ελλάδα. Ήταν η καλή μου γειτόνισσα. Όταν έλεγε 7, εννοούσε 7 το πρώι! Πάλι σύνδεση με Κάιρο ήταν η συνεννόηση! Γρήγορα γρήγορα πήρα ό,τι θεωρούσα απαραίτητο, και ξεκινήσαμε…

Τα χαμάμ στην παλιά πόλη της Σάναας είναι αρκετά παλιά. Έχουν διαφορετικές ημέρες για άνδρες και για γυναίκες, αλλά μετά τις 6 (το απόγευμα) μετατρέπονται όλα σε ανδρικά.

Πήγαμε στο χαμάμ δίπλα από ένα από τα τζαμιά της γειτονιάς μας. Μια μικρή πόρτα στο δρόμο και μια ανακοίκωση υποδείκνυε τη θέση του. Οι μικροί του θόλοι του, τόσο χαρακτηριστικοί για τα χαμάμ, δεν φαίνονταν από το δρόμο. Στο διάδρομο η λουτράρισσα ρώτησε αν είχα κάμερα. Η γειτόνισσά μου της εγγυήθηκε ότι δεν έχω και περάσαμε.

Ένα δωμάτιο γεμάτο γυναίκες τυλιγμένες σε πετσέτες και υφάσματα. Εκεί βγάλαμε τα ρούχα μας και φορέσαμε δυο μισοφόρια-φούστες, που είχε η γειτόνισσά μου μαζί της, που κάλυπταν τα σώματά μας. Η είσοδος σε έναν άλλο κόσμο, είχε αρχίσει.

Όλοι οι αναγεννησιακοί πίνακες που έχω δει στη ζωή΄μου ήταν εκεί. Σώματα που την αισθητική τους έχει απορρίψει η Δύση. Σώματα που δίπλωναν μαλακά και φωτίζονταν από δεσμίδες φωτός στις ημισκότεινες αίθουσες. Γυναίκες κάθε ηλικίας που κάθονταν δίπλα δίπλα, έτριβαν η μία την άλλη, χτενίζονταν, σαπουνίζονταν και συζητούσαν.

Το χαμάμ είχε γύρω στις πέντε αίθουσες. Δύο μεγάλες, μία κρύα και μία ζεστή, και μικρότερες, γύρω από τη ζεστή αίθουσα. Κάθε αίθουσα είχε βρυσούλες με κρύο και ζεστό νερό που έπεφτε μέσα σε γούρνες. Καθίσαμε σε μία από τις μικρές αίθουσες. Δεν μπορώ να υπολογίσω τι θερμοκρασία είχε, αλλά όταν περάσαμε στη ζεστή αίθουσα με το ζόρι ανέπνεα.

Υπάρχουν δύο ειδικά σφουγγάρια για τα χαμάμ, και τα δύο σαν ορθογόνια γάντια για να βάζεις το χέρι σου μέσα. Το ένα σα γυαλόχαρτο για τρίψιμο και το άλλο σχοινένιο για να βάζεις μέσα το σαπούνι. Αφού ιδρώσαμε καμπόσο, αρχίσαμε το σχεδόν τελετουργικό τρίψιμο, που έπρεπε να καλύψει κάθε εκατοστό, με δύναμη και λύσσα. Εντάξει, φτάνει τα χέρια. Κάνε τα πόδια σου τώρα. Τι πόδια να κάνω, τρομάρα μου, που πήγα με ένα πόντο τρίχα! Οι γυναίκες του ισλαμικού κόσμου (δεν ξέρω αν υπάρχει αλλού αυτή η εμμονή) κάνουν αποτρίχωση π α ν τ ο ύ. Ιδιαίτερα τη γυμνή επιφάνεια των χεριών, την εκμεταλλεύονται στην Υεμένη για να κάνουν περίτεχνα φυτικά σχέδια με χέννα. Δεν υπάρχει πρόβλημα, θα μου έλεγε η κοπελιά απέναντί μου. Αν δεν είσαι παντρεμένη, δεν υπάρχει πρόβλημα, μου είπε δίνοντάς μου λίγη από την πρασινωπή λάσπη με την οποία κάλυπτε το σώμα της.

Καθόμασταν κάτω στο λιθόστρωτο και γύρω μας ήταν οι μαύροι πέτρινοι τοίχοι, καλυμμένοι με υγρασία ποιος ξέρει πόσων χρόνων. Γύρω μου οι γυμνές συλλουόμενές μου, τρίβονταν με λύσσα. Σε μια χώρα που η θέαση του γυναικείου χώρου είναι απολύτως απαγορευμένη, βρισκόμουν σε ένα χώρο που είχε ως κύριο στοιχείο του το γυμνό γυναικείο αναγεννησιακό σώμα. Κάθε ανοιγόκλεισμα του ματιού μου στο ημίφως ήταν μια υπέροχη φωτογραφία, που ποτέ δεν θα βγάλω. Ακόμη κι αν μπορούσα, ένα κάδρο δεν θα μπορούσα να δώσει την αίσθηση του χώρου.

Αφού τελειώσαμε το τρίψιμο, τριφτήκαμε λίγο ακόμη. Κι ακόμη λίγο. Στην συνέχεια περιμέναμε τη σειρά μας για να πάρουμε θέση δίπλα στη γούρνα. Είχαμε μαζί μας ένα κοντό κανατάκι, που το βουτούσαμε στο νερό της γούρνας που έπεφτε από την κρύα και τη ζεστή βρύση. Ωστόσο, και το κρύο νερό μόνο, ήταν υπέροχο σε αυτή τη θερμοκρασία. Λουστήκαμε και σαπουνιστήκαμε/τριφτήκαμε με τα σχοινένια ‘σφουγγάρια’. Ρίξαμε νερό η μία στην άλλη. Απέναντι στη μικρή αίθουσα, ήταν μια μαμά με τα δύο κοριτσάκια της. Πάλευε με το ένα που δεν του άρεσε το τρίψιμο. Η λύσσα με την οποία του έτριβε το πρόσωπο και σώμα, δεν βελτίωνε την κατάσταση.

Όταν ξεπλυθήκαμε, τριφτήκαμε λίγο ακόμη. Και μετά, ακόμη λίγο. Χτενιστήκαμε και πλύναμε τα δόντια μας, φτύνοντας το πάτωμα όπου καθόμασταν. Φέραμε τις πετσέτες μας, τριφτήκαμε ακόμη λίγο και μετά καλυφθήκαμε για να βγούμε.

Καθίσαμε στην αρχική αίθουσα, όπου μπορούσε όποια ήθελε να πιει χυμό ή τσάι. Η γιαγιά δίπλα μου μού έδωσε ένα κανατάκι με χυμό. Να πιω από μέσα; Ναι. Πρέπει να είχε πιει όλη η αίθουσα πριν από μένα. Από πού είμαι, τι κάνω εδώ, αν μ’ αρέσει η Υεμένη και το ισλάμ. Οι συνηθισμένες ερωτήσεις. Καθίσαμε λίγο ακόμη και αρχίσαμε να ντυνόμαστε. Η γειτόνισσά μου μού έδωσε ένα ύφασμα να καλύψω το κεφάλι μου γιατί έκανε κρύο έξω. 300 ριάλια η καθεμία, δηλαδή 1 ευρώ έκαστη. Η ώρα ήταν 13:30, κοινώς μείναμε στο χαμάμ 3,5 ώρες. Τόσο μου είπε ότι μένει συνήθως και η διπλανή μου κοπελιά, που έρχεται μία φορά το μήνα.

Τα χαμάμ επισκέπτονται συχνότατα οι άντρες και γι’ αυτό οι ημέρες της εβδομάδας αφιερωμένες σε αυτούς είναι περισσότερες από ό,τι για τις γυναίκες. Για τις γυναίκες αποτελεί καθιερωμένο μέρος της τελετουργίας του γάμου. Οι περισσότερες το επισκέπτονται μία φορά στις 10 ή 15 μέρες.

Η μέρα μας συνεχίστηκε με φαγητό στο σπίτι της γειτόνισσας και γκατ στη συνέχεια. Ο άντρας της μας εγκατέλειψε σχετικά σύντομα και μείναμε να συζητάμε μέχρι τις 23:30… Μια υπέροχη μέρα αναγκαστικών διακοπών. Να ‘ταν κι άλλο…

Advertisements
Published in: on Αύγουστος 19, 2009 at 17:32  Σχολιάστε  

The URI to TrackBack this entry is: https://sindesimecairo.wordpress.com/2009/08/19/%cf%83%cf%84%ce%bf-%cf%87%ce%b1%ce%bc%ce%ac%ce%bc/trackback/

RSS feed for comments on this post.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: