ένα σούφικο προσκύνημα

Και μια και η πλειονότητα των χριστιανών των ανέστησε τον Κύριο, ενώ οι υπόλοιποι ακόμη τον περιμένουν, θα σας ταξιδέψω σ’ έναν άλλο θρησκευτικό κόσμο: σε ένα σούφικο προσκύνημα.

Το ορθόδοξο Ισλάμ δεν αναγνωρίζει αγίους και οι ιεροί τόποι είναι πολύ συγκεκριμένοι. Ωστόσο το λαϊκό ισλάμ, εκείνο των δερβίσηδων και των σούφιδων (των μυστικιστικών αδερφοτήτων που γύρω από ένα δάσκαλο ψάχνουν διαφορετικούς δρόμους (ταρικάτ) στην ένωση με το Θεό) έχει χιλιάδες αγίους και ιερούς τόπους. Διαδίδεται ότι μόνο στην Αίγυπτο υπάρχουν 3000 μαουάλιντ (=γιορτές-προσκυνήματα όπου γιορτάζεται η γέννηση/θάνατος/κάτι αξιογιόρταστο ενός αγίου). Μετρήστε δηλαδή πόσα κάθε μέρα.

Χτες λοιπόν το πρωί είχα την πρόταση από ένα φίλο να πάμε μαζί σ’ ένα μούλιντ (=προσκύνημα). Ο φίλος αυτός, γάλλος, αγνωστικιστής, με αρκετά εκκεντρική εμφάνιση, μένει γύρω στα 15 χρόνια στο Κάιρο κι έχει έρθει σ’ επαφή με αδερφότητες. Ρώτησα τι έπρεπε να φορέσω. Απλά κάτι σεμνό.

Η βραδιά μας ξεκίνησε στη Λέσχη του Συλλόγου Αποφοίτων της Αμπετείου Σχολής, γνωστή ως το ‘ελληνικό κλαμπ της Εμαντ ελ-Ντιν’ (για να διακρίνετα από μια άλλη ελληνική λέσχη στην πλατεία Ταλαάτ Χαρπ). Το μέρος αυτό, διαμέρισμα στο δεύτερο όροφο μιας παλιάς πολυκατοικίας, με συνεπή νεοκλασική διακόσμηση, πρέπειστο παρελθόν να είχε γνωρίσει δόξες, αλλά πλέον παρακμάζει σταθερά. Κάποτε ήταν προσβάσιμο μόνο στα μέλη της λέσχης, όπως ακόμη δηλώνει η δίγλωσση πινακίδα έξω από την είσοδο. Σήμερα λειτουργεί ως απλό εστιατόριο, με μια χρέωση 5 λιρών επιπλέον για τα μη μέλη (7,5 λίρες=1 ευρώ). Εκείνο το βράδυ ήμασταν η μόνη παρέα, ενώ σ’ ένα ακόμη τραπέζι έτρωγε μια κυρία που μου απάντησε σε σπαστά ελληνικά όταν τη χαιρέτησα.

Ήμασταν ο φίλος μου ο Γάλλος κι ένας αιγύπτιος σούφι δάσκαλος. Ήπιαμε ένα μπουκάλι κόκκινο κρασί (πράγμα που απαγορεύει το επίσημο ισλάμ). Τους ρώτησα για το σουφισμό, τα προσκυνήματα. Θα δω, θα ζήσω. Μόνο να ξέρω πως είναι έντονα. Στο ζικρ, τον τελετουργικό χορό, βιώνεις έκσταση πνεύματος και σώματος. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε έντονες καταστάσεις, σωματικές και ψυχικές. Θα δω, θα ζήσω. Φύγαμε…

Το μούλιντ ήταν στην Πόλη των Νεκρών, στο βόρειο νεκροταφείο, ένα από τα μεγαλύτερα του αραβικού κόσμου.  Από το δεκατοτέταρτο αιώνα οι Μαμελούκοι έκτιζαν εδώ μαυσωλεία, αλλά και τζαμιά, όπως αυτό του Καΐτμπεη, του τελευταίου ισχυρού μαμελούκου ηγεμόνα. Σήμερα ένας πληθυσμός άνω των 50.000 ατόμων μένει στην Πόλη των Νεκρών, μέσα σε μαυσωλεία, κενοτάφια, αλλά και πολυκατοικίες που έχουν χτιστεί. Η παράδοση μιας επιπλέον κάμαρας που μπορούσε να χρησιμεύσει ως διαμονή για τους περαστικούς, ανάγεται, όπως λένε, στη φαραωνική εποχή. Οι προσωρινοί ή πιο μόνιμοι κάτοικοι ευγνωμονούν τους νεκρούς για την παροχή δωρεάν καταλύμματος και βοηθούν την ψυχή τους να αναπαυτεί. Πρόσφατα η Νεκρόπολη απέκτησε ρεύμα και παροχή νερού, έχει δικό της ταχυδρομείο, αστυνομικό τμήμα και μαγαζιά, που τουλάχιστον μέχρι τις τρεις περίπου που φύγαμε ήταν ακόμη ανοιχτά.

To ταξί μας άφησε λίγο πιο πίσω κι αρχίσαμε να ρωτάμε. Σύντομα ο

παιχνίδια έξω από την είσοδο

παιχνίδια έξω από την είσοδο

κόσμος και τα φώτα μας οδήγησαν. Φτάσαμε σ’ ένα χώρο που ήταν σα λούνα παρκ! Έξω παιδιά έπαιζαν με πάρα πολύ παλιά παιχνίδια (ένας πρωτόγονος τροχός, ένα τραμπολίνο και δυο βάρκες-κούνιες), κόσμος πουλούσε γλυκά και φαγητά. Πάνω από την είσοδο του χώρου αναβόσβηναν φωτάκια σε σχηματισμό. Γαμώτο να μην μπορώ να βγάλω φωτογραφίες…

η είσοδος

η είσοδος

Μπήκαμε μέσα. Υπήρχε μια εξέδρα με μπλε πανιά με ισλαμικά μοτίβα και τη φωτογραφία του σεΐχη που θα τραγουδούσε, ενώ άλλα πανιά έφτιαχναν ταβάνι χρωματισμούς από πάνω. Καθίσαμε στο χαλί. Δεν υπήρχαν γυναίκες στο χώρο, αλλά δεν το είχα προσέξει ακόμη. Σύντομα έγινε ένας κύκλος γύρω που μας παρατηρούσε, σχολίαζε και χαμογελούσε. Ήρθε ένας σεΐχης κι έκατσε μαζί μας. Έδωσε στο φίλο μου ένα φανταχτερό δαχτυλίδι αρραβώνων. Μέχρι που φύγαμε δεν καταλάβαμε το λόγο. Το φόρεσε στο δείχτη του δεξιού του χεριού. Μας οδήγησε στο χώρο με τον τάφο του Σίντι Όμαρ Φαρίντ, του ποιητή-σουλτάνου της αγάπης. Αυτόν γιορτάζαμε απόψε.

Κάλυψα το κεφάλι μου και μπήκαμε. Ήταν μια αίθουσα, σαν αίθουσα

Ο τάφος του Σίντι Όμαρ Φαρίντ. Από κάτω γράφει: "Πέρνα από το κοιμητήριο στους πρόποδες του αλ-Αρίντ και πες: Ειρήνη σε σένα, Ίμπν αλ-Φαρίντ! Έχεις δείξει την αξία του ταρικάτ σου, κι έχεις αποκαλύψει ένα βαθύ και απόκρυφο μυστήριο. Έχεις πιει από το ποτήρι του έρωτα και της αδελφοσύνης κι έχεις γευτεί τον απλόχερο, απέραντο Ωκεανό"

Ο τάφος του Σίντι Όμαρ Φαρίντ. Από κάτω γράφει: "Πέρνα από το κοιμητήριο στους πρόποδες του αλ-Αρίντ και πες: Ειρήνη σε σένα, Ίμπν αλ-Φαρίντ! Έχεις δείξει την αξία του ταρικάτ σου, κι έχεις αποκαλύψει ένα βαθύ και απόκρυφο μυστήριο. Έχεις πιει από το ποτήρι του έρωτα και της αδελφοσύνης κι έχεις γευτεί τον απλόχερο, απέραντο Ωκεανό"

τζαμιού αλλά χωρίς μιχράμπ (=αψίδα που δείχνει κατεύθυνση προς τη Μέκκα). Στα αριστερά της εισόδου ήταν το τάφος, ντυμένος με υφάσματα. Μας είπαν να σταθούμε εκεί. Γαμώτο να μην μπορώ να βγάλω φωτογραφίες…

Καθίσαμε. Εκεί είχε κι άλλες γυναίκες. Μια παρέα 2-3 αντρών τραγουδούσε ποίηση και στίχους από το Κοράνι. Σιγά σιγά μπήκαν κι άλλοι στο τραγούδι. Ένας έλεγε το στίχο και οι άλλοι επαναλάμβαναν με αυξανόμενη ένταση.

Κάποιος πέρασε με ένα μπουκάλι άρωμα. Έβαζε στο χέρι του και άγγιζε τα χέρια των περαστικών (και τα δικά μας). Άλλος μοίραζε καραμέλες. Όταν γυρίσαμε στο χώρο της τελετής, κάποιος είχε έναν πάκο με χαρτονομίσματα των 25 πιάστρων (1/4 της λίρας) και τα μοίραζε. Και ξαφνικά βρέθηκα μ’ ένα πιάτο φαγητό: ρύζι με φιδέ και κρέας… Μοίρασμα, προσφορά, αδελφοσύνη.

το πλάι του τάφου

το πλάι του τάφου

Όπως μας πληροφόρησαν υπήρχε ασφάλεια στο χώρο, υπάλληλοι του υπουργείου βακουφιών που προσπαθούν να κρατούν την τελετή κόσμια (για ναρκωτικά, σεξ κλπ). Φρόντισαν να ρωτήσουν για μας. Τι να τους είπαν άραγε περισσότερο από αυτό που έβλεπαν: δυο ξένους με εκκεντρικά κουρέματα… Παραμείναμε πάντως χωρίς προβλήματα.

p10107951

φωτογραφία παπαράτσι από την αίθουσα του τάφου

Συνειδητοποίησα κάποια στιγμή ότι όσοι είχαν κινητό με φωτογραφική έφευγαν με μια φωτογραφία της παρέας μας. Οπότε εγώ γιατί δεν μπορούσα να βγάλω; Άρχισα.

Σύντομα παρατηρήσαμε μια κίνηση προς την έξοδο. Ακολουθήσαμε. Το ζικρ (τελετουργικός χορός) άρχισε σύντομα.

Όσοι θα συμμετείχαν στο ζικρ συγκεντρώθηκαν πάνω στο χαλί μπροστά στη σκηνή. Σύντομα διαμορφώθηκαν τέσσερις ζώνες: η πρώτη και μεγαλύτερη αποτελούνταν από αυτούς που χόρευαν. Φορούσαν κατά κύριο λόγο κελεμπίες γήινων αποχρώσεων και διάφορα καλύμματα στο κεφάλι. Η δεύτερη ζώνη αποτελούνταν από νεαρούς, ευρωπαϊκά ντυμένους, που αντιμετώπιζαν την όλη φάση ως γλέντι: κρατούσαν ρυθμό με τα χέρια, έκαναν πλάκα κι έβγαζαν φωτογραφίες. Η τρίτη ζώνη, μπροστά στην είσοδο, αποτελούνταν επίσης από νεαρούς που έκαναν πλακα και καζούρα σε όποιον έμπαινε μέσα με κελεμπία. Στην τέταρτη ζώνη κάθονταν σε έναν υπερυψωμένο χώρο μπροστά στον περίβολο και παρακολουθούσαν χωρίς να συμμετέχουν.Εκεί κάθονταν και οι 2-3 γυναίκες που βρίσκονταν στο χώρο. Εννοείται πως ήμουν η μοναδική ξένη και η μοναδική γυναίκα τόσο κοντά στη σκηνή (στη δεύτερη ζώνη).

Το ηχητικό σύστημα ήταν απλά χάλια, τα μεγάφωνα πολύ δυνατά και έτριζαν. Αλλά η μουσική όντως μπορούσε να σε συνεπάρει. Αν ήμουν άντρας, σίγουρα θα είχα μπει στο χορό. Ως γυναίκα, στάθηκα απλά όσο εγγύτερα γινόταν, αρκέστηκα στο να λικνίζομαι ελαφρά με τη μουσική, να βγάζω πού και πού φωτογραφίες και να λειτουργώ ως μοντέλο σε φωτογραφικές κινητών. Σίγουρα όσοι με είδαν, έφυγαν με φωτογραφία μου.

Η μουσική είχε κορυφώσεις και μετά έπεφτε και πάλι. Η κίνηση των

φωτογραφία από βίντεο κακής ποιότητας που δεν μπορώ ν' ανεβάσω. Η αρχική θέση στο ζικρ: δύο αντικριστές ομάδες

φωτογραφία από βίντεο κακής ποιότητας που δεν μπορώ ν' ανεβάσω. Η αρχική θέση στο ζικρ: δύο αντικριστές ομάδες

συμμετεχόντων ανταποκρινόταν αναλόγως. Αρχικά χωρισμένοι σε δύο αντικριστές ομάδες με καποιον να ρυθμίζει την κίνηση στην άκρη (δυστυχώς το μπλογκ δεν μου επιτρέπει να ανεβάσω βίντεο και δεν θέλω να τ’ ανεβάσω στο uTube). Με το ρυθμό της μουσικής μένοντας στην ίδια θέση, κινούνταν προς τα πίσω κι έπειτα προς τα μπρος. Όσο η ένταση αυξανόταν, οι ομάδες ενώνονταν και η κίνηση γινόταν μισή

μισή περιστροφή

μισή περιστροφή

περιστροφή του σώματος.

Η μουσική ξανάπεφτε και οι ομάδες ξαναχωρίζονταν και πάλι από την αρχή.

Μείναμε περίπου τρεις ώρες. Στη ζώνη του ζικρ η ατμόσφαιρα ήταν πολύ τεταμένη. Ήταν κάτι που το ένιωθες. Ωστόσο γύρω γύρω ήταν απλά ένα πανηγύρι. Ο κόσμος τράβαγε βίντεο, φωτογραφίες, χόρευε κι έκανε πλάκα.

αυτός ο θεός μας έβγαλε καμιά 10αριά φωτογραφίες

αυτός ο θεός μας έβγαλε καμιά 10αριά φωτογραφίες

τεκμηρίωση

τεκμηρίωση

Γύρω στις 2:30 είπαμε να πιούμε ένα τσάι. Περάσαμε τη φωτισμένη είσοδο, τους πάγκους με τα γλυκά και τα παιχνίδια, κατηφορήσαμε από τις ταφοκατοικίες και φτάσαμε σ’ ένα μικρό καφενεδάκι. Η μουσική ακουγόταν μέχρι κάτω. Έκανε κρύο και είχα αρχίσει να νυστάζω. Ναι, μετά το τσάι θα φεύγαμε σιγά σιγά.

Ήρθε ένας τύπος μ’ ένα μηχανάκι σε τρικάβαλλο (είδα τουλάχιστον 6-7 τρικαβαλλιές όση ώρα καθόμασταν). Ήξερε το φίλο μου το Γάλλο. Μίλησαν λίγο. Φυσικά και τον ήξεραν όλοι σε απόσταση ενός χιλιομέτρου από τη λαϊκή συνοικία που μένει. Και ακριβώς επειδή είναι τόσο διαφορετικός, τον δέχονται και μπορεί να υπάρχει. Μήπως κι εγώ γι’ αυτό τελικά έκοψα τη μία πλευρά του κεφαλιού μου;

Περάσαμε μέσα από τη Νεκρόπολη που είχε ζωή σα να ήταν 8 η ώρα τ’ απόγευμα. Γιατί δεν είχε γυναίκες αυτό το μούλιντ; Μου είχαν πει ότι συνήθως συμμετέχουν ισότιμα. Ο σούφι μας δεν μπορούσε ν’ απαντήσει. Δεν υπάρχουν δυο μαουάλιντ που να είναι τα ίδια. Βγαίνοντας στη λεωφόρο βρήκαμε ένα ταξί κι επιστρέψαμε.

Advertisements
Published in: on Απρίλιος 17, 2009 at 19:36  2 Σχόλια  

The URI to TrackBack this entry is: https://sindesimecairo.wordpress.com/2009/04/17/%ce%ad%ce%bd%ce%b1-%cf%83%ce%bf%cf%8d%cf%86%ce%b9%ce%ba%ce%bf-%cf%80%cf%81%ce%bf%cf%83%ce%ba%cf%8d%ce%bd%ce%b7%ce%bc%ce%b1/trackback/

RSS feed for comments on this post.

2 ΣχόλιαΣχολιάστε

  1. Όσο πάνε τα posts σου γίνονται διαρκώς και πιο ενδιαφέροντα! Να ξέρεις πάντως ότι το συγκεκριμένο, μου έδωσε την εντύπωση ότι διάβαζα ιστορία τρόμου του Edgar Allan Poe. Νόμιζα ότι θα πεταχτεί κάποιος από μία γωνία και θα σε καρατομήσει επειδή τραβάς φωτογραφίες.

    Σου εύχομαι να ζεις πάντα τέτοιες ενδιαφέρουσες καταστάσεις για να σπας τη δυτικοευρωπαϊκή μονοτονία μας.

    • χεχε. Να ‘σαι καλά Mindkaiser. Πάντως σε καμιά φάση δεν ένιωσα ότι απειλούμε. Παρόλο που ήμουν η μοναδική θεατή γυναίκα και η μοναδική ξένη, δεν ένιωσα άβολα. Το να αποτελώ αξιοπερίεργο στοιχείο είναι κάτι που το έχω ήδη συνηθίσει. Δεν μου ξενίζει. Ωστόσο έχω ακούσει μια περίπτωση που φυγάδευσαν γυναίκα (που συνοδευόταν κιόλας) και ήταν παρούσα σε μούλιντ. Σεξουαλικά η φάση είναι όντως πολύ έντονη.


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: